O Castro Barbudo

21 Dec

O Castro Barbudo é un dos lugares máis famosos de Rianxo. É un monte que conta cun mirador e que está situado no alto da parroquia de Taragoña. Como podedes ver na primeira imaxe, o lugar ten unha altitude de 327 metros, ten unhas vistas privilexiadas ao mar e tamén á montaña, porque detrás hai moito máis monte e máis alto. Na segunda imaxe podedes ver arriba de todo o Pico Muralla e na última foto o estado lamentable do lugar, xa que para ir ata o mirador hai que pasar por un camiño que está cheo de toxos. Como para que vaian turistas!!

Rianxeiros expoñendo na Pobra

21 Dec

Estes días, e ata mediados do mes de xaneiro, na casa de cultura Raquel Fernández Soler da Pobra do Caramiñal pódese visitar unha mostra de fotografía na que participamos tres rianxeiros. En realidade a exposición parte dun grupo de amigos da rede social de fotografía Flickr, que adoitamos quedar algún que outro domingo para compartir cafés, frío e instantáneas. A raíz dun destes encontros fotográficos na Illa de Sálvora pasamos a chamarnos “Foto Club Sálvora” e agora algúns dos nosos traballos están expostos na Pobra.

Como digo, de entre os que expoñemos, que somos da zona da Arousa (Barbanza e Salnés), pero tamén hai xente de Cee e da zona de Vigo. Pero paso a presentarvos aos rianxeiros da mostra. Aquí tedes a Pablo, que é de Carballo pero agora vive en Taragoña:

Tamén está Xoán, que é de Lousame pero de Rianxo dende hai uns aniños:

E despois estou eu, que ao revés do resto son do Araño e agora por traballo vivo na Coruña 🙂

Deixo tamén un vídeo de Barbanza TV sobre a exposición no que se pode ver a Pablo falando:

Cruceiro de Rañó

15 Dec

Na praza de Rañó, na parroquia de Leiro, podemos atopar este cruceiro.

A posible historia do Castelo da Lúa de Rianxo

10 Dec

Do Castelo da Lúa de Rianxo, hoxe en día só quedan catro pedras. Basicamente a cimentación do que puido ser, así que moitos non tiñamos moita idea do aspecto que puido chegar a ter.

Polo visto unha ilustración do Castelo da Lúa xa figura dende hai tempo entre a documentación dos arqueólogos. Pero hoxe quero agradecerlle ao alcalde Adolfo Muíños nos indicar nun dos comentarios deste blog a referencia dese gravado, onde se pode ler un artigo con algúns detalles do que puido ser a historia do castelo (e que deu lugar tamén ao lugar do Pazo). O escritor do artigo (por partes demasiado florido), é J. R. Figueroa, e pertence a unha publicación de 1850 chamada Museo de las Familias.

Aínda que hai cousas que non me encaixan ben no escrito (como o feito de que ve o Castelo da Lúa nada máis entrar en Rianxo e parar alí aforráballes bastantes manobras antes de entrar no porto de Rianxo, cando o emprazamento está pasado Rianxo, a carón da praia da Torre), paso a reproducir o artigo polo seu interese 165 anos despois despois da súa publicación (e tamén porque me levou case dúas horas transcribilo, jeje):

Galicia Monumental y Pintoresca

“Era una hermosa mañana del mes de abril de 1846, y las convulsiones políticas que en  aquellos angustiosos momentos agitaban a mi provincia, me conducían hacia la antigua Pons Cesaris, uno de los más notables monumentos de construcción romana que se conservan en Galicia. El puente Cesures, como hoy se llama, es el embarcadero natural de los que quieran recorrer la ría de Arosa; ese risueño mediterráneo de cuarenta leguas de costa, acaso la más bella y la más apacible de Europa. La suave y mansa corriente del Ulla arrastraba blandamente el pequeño barquichuelo que había fletado por una cantidad insignificante, y su débil movimiento me daba lugar a contemplar a todo mi sabor el espléndido paisaje de las orillas del río. Yo que he recorrido también las pintorescas márgenes del celebrado Guadalquivir, nunca temería establecer una competencia entre éstas y aquéllas, porque las galas de la naturaleza y la lozanía de la vegetación no son patrimonio exclusivo del cálido sol de Andalucía. Al pasar las Torres del Este, otro recuerdo palpitante de la tardía y trabajosa dominación romana en Galicia, se nota el cambio repentino de agua dulce en salada, lo que nos advierte que el Ulla ha pagado ya el tributo de sus corrientes al Océano. Éste se extiende como  un estanque encerrado en un foso de verdura, y las numerosas isletas que le cubren, parecen esteras de algas flotando sobre las olas.

Yo me dirigía a Rianxo, población erigida sobre las playas de una ensenada que forma la ría hacia su parte más oriental. Acababan de levantarse unas ráfagas de viento, que nos obligaban a virar más de una vez, antes de arribar al término de mi viaje. En una de estas incómodas maniobras me sentí repentinamente impresionado por la perspectiva de un majestuoso castillo en ruinas que ante mi vista acababa de presentarse. Las espumosas olas batían con enojo sus poderosos cimientos, blancos y completos como si acabaran de construirse, mientras que el aire, cada vez más impetuoso, movía las aristas del cardo silvestre, y las afilinagradas hojas del helecho que cubrían su cima, como una corona mortuoria. Pregunté a los marineros si podían desembarcarme a los pies de aquel edificio, y gustosos accedieron a mi demanda, supuesto les ahorraba algunas más maniobras antes de llegar al muelle de Rianjo, que sin embargo estaba por tierra a muy pocas toesas de distancia.

El edificio tiene su entrada por una puerta de construcción gótica y maciza, bastante bien conservada, y abierta en una pared de siete pies de ancho. Hay otra puerta igual a la primera que es la que daba entrada al interior del castillo, formando la primera con la segunda muralla un espacioso recinto que serviría de patio, o como hoy diríamos, cuerpo de guardia para los encargados de la custodia de la fortaleza. En el interior se conservan las divisiones que formaban los varios departamentos, las escaleras de caracol, y aberturas destinadas a dar paso a la luz, si bien en cantidad bastante reducida. Los numerosos escombros que se han ido aglomerando, hacen subir el pavimento algunas varas y sirven de madriguera a infinidad de conejos que allí se anidan y que los cazadores de las inmediaciones van a cazar al caer el día. Cuando la marea está llena, casi todo el castillo se circuye de agua, menos por una lengüeta de tierra que sirve de puente levadizo. Una honda cisterna, probablemente para uso de sus moradores, se ve a alguna distancia de la muralla exterior.

La posición de esta fortaleza, militarmente considerada, ofrecía innumerables ventajas para la ofensiva y la resistencia. Por mar podía proteger toda la ensenada que se extiende desde Rianxo hasta Taragoña, y por tierra dominaba completamente la campiña que se extiende a sus plantas como una alfombra de esmeraldas. Ahora, si contemplamos la triste perspectiva de estas ruinas solemnes bajo la poética impresión de los recuerdos, creeremos ver los grandiosos fragmentos del palacio de Morven, y acaso sentir llegar a nuestros oídos el melancólico eco del amante de Malvina.

No creo se conserve en España otro monumento que pueda impresionar más agradablemente que éste el ánimo del observador y del filósofo. Si estos esqueletos yaciesen esparcidos sobre las rocas de la Bretaña, o entre las malezas del verde Erin, no hubieran faltado poetas que cantasen sus pasadas glorias, ni pintores que transmitiesen a la posteridad en sus fragmentos las efigies de otras edades. Pero en este país es tal vez donde la costumbre de vegetar entre ruinas nos hace hollarllas con  altivez y desprecio; era necesario que el más humilde de los escritores de Galicia se encargase de dar vida histórica a un mutilado miembro del cuerpo feudal de la edad media.

No pasarán muchos años sin que la mano del hombre, más impía y más destructora que la del tiempo, llegué a borrar las huellas de este monumento, así como han sido borradas las de otros, tan necesarios para la inteligencia de la historia política de las sociedades que pasaron, como lo son para el conocimiento  de los periodos geológico de  globo la conservación y estudio de los restos antediluvianos. Es muy posible que alguna de las trabajadas cornisas que aquí y allá yacen esparcidas, sirvan para completar la fábrica de algún horno de fundición de hierro, y que las profusas y larguísimas piedras del dintel del salón de armas, ocupen la escalinata de un presbiterio al reedificar alguna capilla. Casi todo el moderno Rianxo está edificado con los fragmentos de su castillo. Las mortajas de los muertos sirven para remendar las raídas de los vivos. Una capilla, también en ruinas, que se observa a la entrada de la población, ha sido levantada a cimentis en el siglo XVII con la sillería de la antigua fortaleza. Así como los vencederos colgaban las armas de los vencidos en las paredes de los templos, también el Evangelio recogía por su casa los despojos de su triunfo sobre el feudalismo.

El castillo de Rianxo tiene dos historias, una fantástica y popular, otra erudita y amanerada. La primera la he recogido sentado al borde de un timonel, que al compás del monótono crujido de los remos, y escuchado por cuatro marineros más jóvenes, si bien no menos crédulos, nos refería las terribles escenas que aquellas paredes presenciaron en los tiempos en que eran ocupadas por los moros, y que aún presencian cuando las vienen a visitar de cando en cuando las sombras de sus primitivos moradores. ¡Qué fuerza de imaginación!, ¡qué riqueza de colorido!, ¡qué agreste naturalidad en la imágenes! Yo me imaginaba estar oyendo un cuento de Ossean transmitido a las generaciones presentes por el murmullo solitario de los bosques de Lena, y el bramido de las olas que baten las descarnadas rocas de la Calidonia. Para nuestras gentes de pueblo, no hay ruinas algunas, sea cualquiera la fecha de su procedencia, que no hayan sido palacios de moros, y que no sean en la actualidad viviendas de encantadores, o abrigos de tesoros ocultos. También los árabes del desierto creen que entre los escombros de Balbek y Palmira, hay encerradas inmensas riquezas, de cuyo secreto eran únicamente poseedores los cristianos.

Para los labradores que trabajan en sus campos y para los marineros que pescan en sus costas, son las ruinas del castillo de Rianxo en la maravillosa noche de San Juan, teatro de las más prodigiosas y sorprendentes escenas. Nadie, ni el más osado de cuantos moran en sus inmediaciones, se atrevería ni por cuanto tiene el mundo a asistir a este sábado preñado de fantasmas y hechiceros con tocas y turbantes.

La segunda historia de la fortaleza de Rianxo, si gana en historia, pierde otro tanto en poesía. El polvo de los códices seca tanto la imaginación como las manos de los que lo registran. Este castillo, según la autoridad de los curiosos, ha pertenecido a los caballeros del Temple, que tanto poder e influencia tuvieron en Galicia durante los más floridos periodos de su dominación. Suprimida esta orden por Clemente V en el concilio Vienense, en 1311, en vista de los enormes crímenes que les imputaban, distribuyeron los reyes de España las posesiones y edificios que habían pertenecido a la comunidad extinguida, entre los más fieles servidores de su  nobleza.

El palacio que ahora nos ocupa pasó a la casa de los condes de Oñate, sus actuales poseedores. Hoy, por unos ochenta reales anuales, se toma como arriendo para beneficiar la inmensa piedra, labrada ya, de que constan sus ruinas hacinadas. Esta circunstancia es la que me hace temer llegue a desparecer dentro de algunos años o Pazo de Rianxo, y la que me obliga a consagrarle la viñeta que obra a la cabeza de este artículo, y los desaliñados renglones que la siguen”.

___

A verdade é que eu descubrín moitas cousas que descoñecía grazas a este artigo. Non sei se será certo ou non todo o que aí se conta pero, cando menos, é moi sorprendente.

Agradézolle de novo a Adolfo que puxese a referencia deste artigo 🙂

Como era o Castelo da Lúa?

8 Dec

Pois si, este gravado sería unha mostra de como era o Castelo da Lúa. Atopouno Javier Gómez Salgado buscando imaxes dos castelos da Limia. A orixe de dar con isto foi casual, no facebook.

Cruceiro en Abuín

1 Dec

No lugar de Abuín, na parroquia de Leiro, podemos atopar un cruceiro do que só quedan os restos. Unicamente queda o torso e o mentón do que semellou ser un Cristo crucificado. Unha mágoa que o noso patrimonio sufra así.

Resultados das eleccións xerais en Rianxo

20 Nov

Velaquí tedes o resultado das eleccións xerais unicamente no concello de Rianxo:


Actualización: e aquí tedes a comparativa con respecto ás anteriores xerais, ás do 2008.

Para contextualizar estes resultados, en primeiro lugar hai que sinalar que baixou a participación, xa que no 2008 foi do 78,02%, mentres que este ano foi do 71,78%. Así, mentres hai tres anos e pico votaron 7.665 persoas no concello, este ano fixérono 7.077, é dicir, que houbo 588 votos menos.

A abstención neste caso (porque sempre pode variar o censo electoral por morte dalgún veciño, porque cambio de residencia a outro concello ou ben porque se recibe poboación) foi de 2.791 electores, cando no 2008 foron 2.159 as persoas que non exerceron o seu dereito a votar (632 persoas menos que no 2008, o que case coincide cos votos de menos que houbo).

Aumentou nun punto o voto nulo (126 e o 1,78% dos sufraxios emitidos) e en case medio punto o voto en braco (79 papeletas e 1,14% do total).

Pero vaiamos aos grandes datos. O Partido Popular obtivo os seus mellores resultados no concello de Rianxo. A pesar de que baixaron as persoas que votaron, o PP conseguiu 308 votos máis. E tamén aumentou a súa porcentaxe, do 37,51% ao 45,57% (é dicir, a case catro puntos de ter a metade dos votos do concello). Vamos, que os populares arrasaron e seguen na súa liña ascendente a nivel electoral na nosa localidade.

A formación máis votada nas anteriores eleccións, co 40,99% dos votos e 3.117 papeletas, o PSOE, pasou desta vez a ter 2.008 sufraxios (1.109 menos) e o 28,88% de todas as papeletas. Vamos, que o resultado non podía ser peor. Cremos que moitos dos seus simpatizantes desta vez optaron por non ir votar (de aí que baixase a participación), ben tiraron directamente para o PP (o voto de centro que se adoita chamar, e que vai fluctuando, e que explica tamén a subida dos populares no concello, ante o gran descontento pola xestión da crise por parte do PSOE) ou destinaron o seu voto a Esquerda Unida (con 178 votos consegue 112 máis que no 2008) ou UPyD (sube de 13 a 40 votos).

Con respecto ao BNG, os frontistas pódese dicir que levan unha de cal e unha de area. É dicir, perden 48 votos (baixan de 1.449 a 1.401), pero suben un punto a súa porcentaxe de votos con respecto ao 2008 ao pasar do 19,05% ao 20,15% de todos os sufraxios do concello. Realmente non é que sexa algo para botar foguetes tendo en conta que se trata da formación de referencia agora en Rianxo ao ter a alcaldía, pero tampouco son cifras para preocuparse (aínda que está claro que o PP será un duro rival a batir a nivel local, xa que non se sabe onde vai rematar a súa progresión).

En definitiva, o PP gañou con rotundidade (foron 300 votos máis, pero tendo en conta que baixou a participación no concello está moi ben); o PSOE perdeu máis dun milleiro de votos, así que foi unha gran debacle para un concello historicamente socialista (continúa a liña descendente iniciada dende as locais, se agora sen un referente claro, como era Pedro Piñeiro), e o BNG máis ou menos mantense, polo que hai unha certa incertidume do que poida pasar de cara ao futuro (entendemos que todo dependerá das decisións que se tomen dende o Concello, do que se faga en Rianxo e das tensións BNG-PP, ou Adolfo Muíños-Vanessa Martínez).

Subida ao Pozo Bastón dende a Igrexa do Araño

9 Nov

O pasado 9 de outubro tivo lugar unha ruta de sendeirismo no Araño.

Para comentar a xornada, dicir que se saíu ás 9.00 da mañá do aparcadoiro da igrexa parroquial con destino ao Pozo Bastón. Unha vintena de veciños apuntáronse ao roteiro, que pasaba pola Capela, Bergando e Buhía. Dende Arousa Norte tamén se regalaron uns kits cunha mochila e información sobre a bisbarra.

Velaquí as fotos, que tan amablemente nos pasou o secretario da Asociación de Veciños do Araño, Eduardo Moares.

Aquí, con bo ritmo, pasando xa pola Capela:

E na seguinte imaxe á altura de Bergando:

Aquí o grupo pasando por Buhía:

Pasando a Ferrería:

Collendo o desvío cara ao Pozo Bastón:

E xa no Pozo Bastón. A camiñata pagou a pena e, segundo me comentaron, á volta houbo unhas empanadas de Soto que voaron en nada 🙂

Recollido o lixo e localizado o culpable

8 Nov

Hai unhas semanas informamos neste blog dunha serie de refugallos que se tiraran nun camiño no medio do monte, arriba de Rianxiño. O que fixemos foi denunciar a situación á Alcaldía.

O caso é que hai que queremos agradecer publicamente que se solucionara este tema. Ata esta pasada fin de semana non puiden ir polo lugar comprobar que todo estivese ben, pero xa a mediados de outubro dende a Alcaldía comentaron que xa se resolvera este problema e mesmo se localizara a o culpable.

Se tedes coñecemento doutra situación deste tipo podedes escribirnos a este blog ou ben denuncialo antes a Alcaldía ou no propia Policía do Concello.

Un morcego dentro da casa

7 Nov

Estas fotos tíñaas medio esquecidas, así que me decidín publicalas hoxe antes de que se me pasen outra vez. Saqueinas no verán e corresponden ao momento no que descubrimos un morcego dentro da casa. Estaba no marco dunha porta, collémolo cunha saba e sacámolo para fóra da casa (non vaiades pensar que lle fixemos mal ao animaliño). Se nunca tivestes ocasión de ver un de preto, velaquí tedes algunhas imaxes. Impresiona, eh?