Arquivo | cultura RSS feed for this section

Maite Mosconi: “Cando alguén se achega co meu libro, non podo evitar emocionarme”

20 Xul

Maite Mosconi é unha das autoras rianxeiras que presentarán a súa obra na Feira do Libro de Rianxo. Nacida en Asados en 1985, comenta que lle produce moita ledicia presentar a súa obra na terra. Sempre tivo a ilusión de poder contar a súa historia, algo que conseguiu con Gaedheal. Trátase do primeiro libro dunha triloxía de aventuras para a que se documentou moito, e que non deixa de ser unha homenaxe á cultura galega. Coñecemos un pouco mellor a Maite.

Seguir lendo

Advertisements

Feira do Libro de Rianxo 2018: todo o que non podes perder

18 Xul

Esta semana temos un evento de primeiro nivel en Rianxo: a feira do libro. Ademais de múltiples actividades, teremos a presentación de libros de veciños rianxeiros. Porque ademais de Castelao, Dieste e Manuel Antonio seguir a ter escritores e primeiro nivel, non deixes de descubrir a estes autores nin de desfrutar dos eventos programados.

Seguir lendo

Amanda Seibiel: “La primera vez que vi mi libro en el nº 1, me dio un parraque”

17 Xul

Dentro duns días teremos a sorte de desfrutar dunha autora que colocou algún dos seus libros entre os máis vendidos de toda España. Se non che soa o seu nome, apúntao ben: Amanda Seibiel. Ademais de ser veciña de Rianxo, é unha escritora que no último ano publicou con grande éxito tres libros. Un deles está especialmente dedicado aos seus pais e cóntanos que podemos ver cousas de Rianxo. Leva máis de dúas décadas viviendo en Alacante, pero non pode evitar a morriña pola súa terra. Iso si, como ten o galego algo esquecido, nesta ocasión a entrevista é en castelán.

Seguir lendo

Abrir Rianxo ao mundo

11 Xuñ

Este curso escolar, o centro CEIP ADR Castelao de Rianxo comezou a traballar coa metodoloxía de tratamento integrado das Linguas (TIL) no que participa todo o profesorado e os equipos do centro, a Biblioteca Escolar, o EDLG…  Para comezar esta andaina, decidiuse que os nenos e nenas coñeceran a súa contorna máis próxima, Rianxo. 

Baixo o lema “Abrir Rianxo ao mundo”, cada aula ou nivel elaborou distintos materiais relacionados con esta temática que podedes ver no Auditorio Municipal ata o 21 de xuño.

Hai materiais moi diversos: carteis con información sobre as parroquias, lendas, traballos de investigación, materiais elaborados cunha impresora 3D, xogos de preguntas, taboleiro para usar os “escornabots” (robots), libros de poesía, de contos, un video-roteiro…  

Para inaugurar a exposición, o pasado venres 8 de xuño o alumnado de sexto de primaria representoulles ao resto dos compañeiros Os vellos non deben de namorarse de Castelao.

IMG_20180608_182002IMG_20180608_182014IMG_20180608_182039IMG_20180608_182050IMG_20180608_182127IMG_20180608_182138IMG_20180608_182203IMG_20180608_182214IMG_20180608_182301IMG_20180608_182310IMG_20180608_182318IMG_20180608_182330IMG_20180608_182340IMG_20180608_182352IMG_20180608_182413IMG_20180608_182431IMG_20180608_182443IMG_20180608_182507IMG_20180608_182519IMG_20180608_182614IMG_20180608_182635IMG_20180608_182649IMG_20180608_182715IMG_20180608_182801IMG_20180608_182809IMG_20180608_182850IMG_20180608_182936IMG_20180608_183444IMG_20180608_183451

A emotiva presentación do último libro de Esther Carrodeguas en Rianxo

2 Mar

Hai varios días que a nosa veciña Esther Carrodeguas presentou o seu último libro, “Na butaca. Fantasía Nº 3 en Dor Maior”. A verdade é que foi un acto íntimo, pero moi emotivo. Os que estivemos alí vivimos un momento máxico cando Esther dediciu lernos varias páxinas da súa obra.
Seguir lendo

Por que desapareceu o Castelo da Lúa?

22 Nov

Castelo da Lúa de Rianxo

Onde hoxe vemos as ruínas do que podería ser un fermoso edificio, no seu día só había maldade e terror. Polo menos para centos de labregos, comerciantes e burgueses.
A Idade Media é o final do Castelo da Lúa e de moitos outras fortalezas en Galicia. Son o símbolo do poder e da maldade da alta nobreza galega. Por iso, cando o pobo se levanta na Revolta Irmandiña (1467-1469), o de Rianxo será un dos castelos que se derruben. Caerán entre 50 e 150 máis segundo os historiadores.

A nobreza manda

Vívese unha época moi convulsa, onde a nobreza planta ao poder real e eclesiástico. Para marcar territorio e demostrar a súa forza, aparecen novas fortalezas por toda Galicia. Unha delas é a de Rianxo (que mesmo tivo unha orde de derribo do rei, por non contar coa licenza do arcebispo).

Na Revolta Irmandiña o señor de Rianxo é Sueiro Gomes de Soutomaior, que tamén conta cunha fortaleza en Lantaño (Meis) e outra na Insua de Vea (A Estrada). O castelo non era a súa residencia habitual, senón unha edificación que albergaba soldados. A misión dos castelos é controlar e explotar economicamente unha zona.

23511074_1942853655731579_3764540055974640782_o

Niño de malfeitores

Pero os castelos en boa parte de Galicia tamén se converten nun niño de malfeitores. Así o indica Carlos Barros, profesor de Historia Medieval da USC.

Tal era a impunidade da nobreza naquela época, que en lugar de defender os seus vasalos (a cambio de cartos, claro está), dan amparo a bandas que realizan secuestros, torturan, violan mulleres ou rouban os mercadores que ían polos camiños. Ou ben explotan cada vez máis aos vasalos.

Os gorrións perseguen os falcóns

Ante esta situación de indefensión, por toda Galicia se erguen as Santas Irmandades. Son organizacións que gozan de recoñecemento legal e contan coa aprobación real, formadas por xente de distintas clases. O seu cometido é garantir a orde fronte á inseguridade.
Escoitan a todos para frear os abusos. Como exemplo, está documentado que os pescadores de Vilanova de Arousa, diante dos alcaldes irmandiños, denuncian os agravios tanto do arcebispo de Santiago como de Sueiro Gomes de Soutomaior.

Ao final prodúcese un levantamento. Máis de 10.000 homes derrocan o castelo da Rocha Forte de Santiago (centro relixioso e político de Galicia). E se era posible despoxar gañar ao arcebispo, nada impedía facer o propio con outros señores.

Vitoria e derrota

Os irmandiños de Pontevedra e o Salnés botan abaixo, entre outras, as fortalezas de Lantaño e de Rianxo. Gomes de Soutomaior ten que escapar e esconderse. Incluso hai fonte documentais que din era alimentado por campesiños.

Como explica o historiador Carlos Galbán, destruír unha fortaleza non significa arrasala por completo, senón que moitas veces os irmandiños a volven inútil, derruíndo varias das súas partes. Era unha práctica máis rápida e efectiva, e seguramente foi o que pasou co castelo levantado no actual lugar do Pazo.

Con todo, os falcóns volveranse facer co poder un par de anos despois. Derrotado o movemento irmandiño, levantaranse de novo varias fortalezas arrasadas. Dese xeito, Sueiro Gomes trata de reconstruír o Castelo da Lúa (chamado así en teoría porque a súa segunda muller, filla do arcebispo de Toledo, era Juana de Luna).

Represión

Aínda que puidera semellar o contrario, a represión dos señores contra os vasalos non foi dura. Entre outras cousas porque os necesitaban vivos para traballar.

Así e todo, Rianxo foi unha desas excepcións. En 1480 os Reis Católicos reciben unha carta falando das crueldades feitas aquí por Luís de Acevedo (irmán do arcebispo Alonso de Fonseca, que tiña xurisdición ata Pontevedra).

Nesa misiva falábase de que Luís de Acevedo roubaba na vila, botaba abaixo e queimaba casas, torturaba e castraba homes, afogábaos no río coas mans atadas atrás e mesmo nalgún caso lles apertaba “as cabezas ata que lles facía saltar os sisos polos narices”.

Nova destrución

Ese mesmo ano (1480), Fernando Acuña, capitán e gobernador dos Reis Católicos, ordena que o Castelo da Lúa sexa destruído. Os reis buscan poñer couto ao poder da nobreza arrasando cos castelos que non son necesarios para a defensa do reino, que non son cabeza da xurisdición ou porque viven de roubos e abusos.

O de Rianxo queda nun estado lamentable a partir de aquí, como recollían no seu día Santos e Comoxo nun artigo en La Voz de Galicia. Sen portas e con parte da estrutura que daba ao río caída, abandónase e acentúase o proceso de desaparición. Co tempo, as súas pedras formarán parte do campanario da igrexa de Santa Columba e os veciños tamén empregarán os seus restos para construír muros e vivendas.

Vista aérea do Castelo da Lúa

16 Nov

No Castelo da Lúa estase a realizar unha intervención, coa que se pretende poñer en valor o novo patrimonio arqueolóxico. Dende o Concello de Rianxo pasáronnos estas fotos nas que podemos apreciar a lingua de terra na que se situaba este castelo, nun enclave privilexiado da ría de Arousa.

Seguir lendo